حسن الأمين ( مترجم : مهدى زنديه )

180

الإسماعيليون والمغول ونصير الدين الطوسي ( اسماعيليون و مغول و خواجه نصير الدين طوسى ) ( فارسى )

به همين دليل بود كه شخصيت خواجه نصير الدين طوسى زير سؤال رفت . حال كه به اين‌جا رسيديم لازم است ببينيم در مورد آنچه ابن تيميه از خواجه نصير الدين طوسى نقل كرده است ، حقيقت چيست ؟ پس از روشن شدن اين مطلب ، حقيقت آنچه را كه وى از نزاريان نقل مىكند روشن خواهيم كرد . 1 - آيا اين حقيقت دارد كه خواجه نصير الدين طوسى از مهم‌ترين شخصيت‌هاى اسماعيليان ملحد و از مشاوران و وزراى آنان بود ؟ 2 - آيا درست است كه او فرمان قتل خليفه عباسى را صادر كرد ؟ پاسخ دو سؤال فوق منفى است و مطالبى كه ابن تيميه در اين مورد گفته است ، دروغ است . اما حقيقت مطلب : تولد خواجه نصير الدين طوسى در طوس بود و در همين شهر است كه وى تحصيلات اوليه‌اش را نزد پدر و دايىاش و همچنين كمال الدين محمد ، مشهور به حاسب فرا مىگيرد . پس از مرگ پدرش بايستى دروس بيشترى را فرا مىگرفت و وقت بيشترى را براى اين كار مىگذاشت . در آن زمان ، نيشابور محل اجتماع دانشمندان و طلاب علوم مختلف بود ؛ لذا به آن شهر رفت و در دروس سراج الدين قمرى ، قطب الدين سرخسى ، فريد الدين داماد ، ابو السعادات اصفهانى و ديگران شركت نمود . وى در همين شهر با فريد الدين عطار نيشابورى ملاقات كرد . چيزى نگذشت كه نبوغ و برجستگى او در اين شهر نمودار شد و از شخصيت‌هاى مبرز اين شهر گرديد . در خلال حضور خواجه در نيشابور ، مغولها اولين حملهء خود را به رهبرى چنگيز خان آغاز كردند و با كوله‌بارى از مرگ و ويرانى ، خراسان را به خاك و خون كشيده ، پيشوايش ، سلطان محمد خوارزمشاه را به تسليم وادار